Tuesday, September 7, 2010

ဆရာၾကီး ေရႊဥေဒါင္း၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ (၂၂)

ကၽြႏု္ပ္ေတြ ့ေသာ စိတ္သဘာ၀ (၄)


စိတ္သဘာ၀ႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ ကၽြႏ္ုပ္၏ေဆာင္းပါးမ်ားကို ဖတ္႐ႈသူတိုင္း စိတ္၀င္စားၾကေသာ္လည္း အခ်ိဳ ့မွာ ဤႏွယ္ ထိုႏွယ္ အျပစ္ဆိုခ်င္ၾက၍၊ အခ်ိဳ ႔ကလည္း ခ်ီးက်ဴးေသာစာမ်ား ေပးပို ့ၾကပါေပသည္။ အျပစ္ဆိုခ်င္သူအခ်ိဳ ႔မွာ ေဆာင္းပါးမ်ားကို ကိုယ္တိုင္ဖတ္႐ႈျခင္းမဟုတ္။ သူေျပာ လူေျပာႏွင့္ နားစြန္နားဖ်ားၾကားရာမွ ေ၀ဖန္ၾကျခင္းျဖစ္သည္ကို ေတြ႔ရသည္။ ထိုသို ့ေသာလူမ်ားအား မဂၢဇင္းစာအုပ္ကို ထုတ္ငွား၍ ေသေသခ်ာခ်ာဖတ္ၾကည့္ဖို ့ တိုက္တြန္းသည္တြင္ ေက်နပ္သူတို ့သာ မ်ားၾကေပသည္။ ေဆာင္းပါးမ်ားကို ၾကည့္႐ႈေထာက္ခံသူမ်ားအနက္ ဓမၼစရိယ စာေမးပြဲေအာင္ျပီး အျခားေသာနည္းျဖင့္ ႏွစ္လတိုင္တိုင္ တရားအားထုတ္ခဲ့ဖူးသည္ စာခ်ပုဂၢိဳလ္ၾကီးတစ္ပါး၏ ခ်ီးက်ဴးျခင္းခံရသည္မွာ အားအရဆံုး၊ အျမတ္ႏိုးဆံုးျဖစ္၍ “လူမိုက္တစ္ေသာင္းကဲ့ရဲ ႔ေရွာင္လည္း၊ လူေကာင္းတစ္ေယာက္ ခ်ီးမြမ္းေပ်ာက္” ဟူေသာစကားကို သတိရမိပါေတာ့သည္။ ထိုပုဂၢိဳလ္ၾကီး၏ ခ်ီးက်ဴးပံုကို ေဖာ္ထုတ္ေရးသားရလွ်င္ ၾကြား၀ါသည္ဟူ၍ပင္ ထင္ၾကမည္ စိုးေသာေၾကာင့္ မေဖာ္ျပဘဲ ထားလိုက္ပါေတာ့သည္။

သမထအလုပ္ထက္ ခဲယဥ္းျခင္း

သေဘာက်သျဖင့္ ဘယ္ကဲ့သို ့ အားထုတ္ရပါမည္နည္းဟု ေမးၾကျမန္းၾက စံုစမ္းၾကေသာ စာမ်ားလည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား လက္ခံရရွိေပရာ၊ ဤေနရာမွပင္ ေျဖၾကားရေတာ့မည္။ ေဆာင္းပါးသံုးပုဒ္အနက္ (၁) နံပါတ္ ေဆာင္းပါးကို ေသခ်ာစြာဖတ္႐ႈလွ်င္ အားထုတ္ပံု အားထုတ္နည္းအေၾကာင္းကို သေဘာေပါက္ႏိုင္ေလာက္ေပသည္။ (၂) နံပါတ္ေဆာင္းပါးတြင္လည္း အိပ္မက္ေလာကႏွင့္ ဒိ႒ေလာကအေၾကာင္း ေဖာ္ျပပါရွိရာ ၄င္းသည္လည္း အားထုတ္ေရးအတြက္ အေထာက္အပ့ံျဖစ္ေစႏိုင္ေလာက္ေပသည္။ အေရးတၾကီး ၾကိဳးစားရမည္မွာ အားထုတ္သည့္အခ်ိန္အပိုင္းအျခားတြင္ အိပ္မက္ေလာကထဲသို ့ မေမ်ာပါေစဘဲ၊ ဒိ႒ေလာကထဲ၌ အခ်ိန္အမ်ားဆံုး ေနေစဖို ့ပင္ျဖစ္သည္။ သို ့ရာတြင္ ခ်က္ခ်င္းမျဖစ္ႏိုင္ေသာေၾကာင့္ စိတ္ပ်က္စရာ မဟုတ္ေခ်။ ပထမတြင္ ၀င္ခ်ည္ထြက္ခ်ည္၊ ကူးခ်ည္ေျပာင္းခ်ည္ လုပ္ေနမည္သာ ျဖစ္၏။ ဒိ႒ေလာကထဲ၌ တစ္ဆက္တည္း ငါးမိနစ္ တည္ေနႏိုင္ဖို ့အတြက္ ကၽြႏု္ပ္ကိုယ္တိုင္ လေပါင္းမ်ားစြာ ေလ့က်င့္ယူရသည္။ ၁၅မိနစ္ တည္ႏိုင္ေရးအတြက္ ႏွစ္ေပါက္ေအာင္ ၾကိဳးစားရေပရာ တစ္နာရီတည္ေရးအတြက္ ေလးငါးႏွစ္ခန္ ့ ေလ့က်င့္ယူခဲ့ရသည္။ ဤအလုပ္သည္ သမာဓိသက္သက္အလုပ္မဟုတ္။ သတိအလုပ္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ လြန္စြာခဲယဥ္းသည္။

သမထႏွင့္ ၀ိပႆနာ ျခားနားပံု

ရွင္းဦးအံ့။ ထြက္သက္၀င္သက္ကို စူးစိုက္၍ အာရံုျပဳရေသာ အာနပါန အလုပ္မ်ိဳးမွာ သမာဓိသက္သက္ (သမထ) အလုပ္မ်ိဳးျဖစ္၍ အခ်ိန္ၾကာရွည္စြာ စူးစိုက္တည္ျငိမ္ေနႏိုင္ေအာင္ ေလ့က်င့္ဖို ့ လြယ္ကူ၏။ ကၽြႏု္ပ္၏ လက္ေတြ ့မွာ ေလးငါးရက္ခန္ ့ ၾကိဳးစားရာတြင္ အျခားသို ့ အာရံုမေရာက္ေစဘဲ ထြက္သက္၀င္သက္ေပၚတြင္ခ်ည္း တစ္နာရီခန္ ့မွ် တည္ေနႏိုင္ေအာင္ ျဖစ္ႏိုင္ခဲ့၏။ အခ်ိဳ ႔လူမ်ားမွာ ဤမွ်မက စြမ္းၾကသည္ဟူ၍လည္း ၾကားရဖူး၏။ သို ့ရာတြင္ အိပ္မက္ေလာကထဲသို ့ မေရာက္ေစဘဲ၊ ဒိ႒ေလာကသက္သက္၌ တည္ေနႏိုင္ရန္မွာ ဤမွ်ေလာက္ မလြယ္ကူေခ်။ အေၾကာင္းမူကား အာနာပါနကမၼ႒ာန္းသည္ ‘သမာဓိ’ ဦးစီးေသာ သမထအလုပ္ျဖစ္၍ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံအလုပ္သည္ ‘သတိ’ဦးစီးေသာ ၀ိပႆနာအလုပ္ ျဖစ္ေပေသာေၾကာင့္တည္း။

လြယ္ေယာင္ႏွင့္ခက္ျခင္း

ထပ္၍ရွင္းဦးအံ့။ အာနာပါနအလုပ္ျဖစ္ေစ၊ ပထ၀ီကသိုဏ္းစေသာ အလုပ္မ်ိဳးျဖစ္ေစ၊ ေလ့က်င့္သည့္အခါ စိတ္ကိုတစ္ခုေသာ အာရံု၌ ျမဲစြဲစြာ တည္ေနႏိုင္ေအာင္ ၾကိဳးစားရ၏။ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံစေသာ ၀ိပႆနာအလုပ္မ်ိဳးမွာ တစ္ခုတည္းေသာအာရံု၌ (အေျခာက္တိုက္) ျငိမ္သက္စြာ တည္ေနဖို ့မဟုတ္။ ျမင္မႈၾကားမႈစေသာ ေပၚလာသမွ် အာရံုမ်ားကို သိရ၍ ထို ့ထက္ေက်ာ္လြန္မသြားေစရန္ သတိႏွင့္ေစာင့္ရျခင္းျဖစ္၏။ အာနာပါနစေသာ သမထအလုပ္မ်ိဳးမွာ စိတ္ကို ‘ခ်ည္တိုင္’ ျဖင့္ ဖမ္းထားရ၏။ ၀ိပႆနာအလုပ္မွာ ‘ခ်ည္တိုင္’ ဟူ၍ အတည္တက်မရွိေခ်။ ရုတ္တရတ္အားျဖင့္ ၾကည့္ေသာ္ တစ္ခုတည္းေသာအာရံု၌ စိတ္ကိုတည္ေစျခင္းသည္ သာ၍ခဲယဥ္းသည္ဟု မွတ္ထင္ရ၏။ စင္စစ္မွာ ‘ခ်ည္တိုင္’ျဖင့္ ဖမ္းထားရျခင္းထက္ စိတ္ကိုအလြတ္ထားျပီး သြားတိုင္းသြားတိုင္း သိရေသာအလုပ္သည္ သာ၍ခဲယဥ္းေၾကာင္းကို လက္ေတြ ႔လုပ္ၾကည့္ေသာအခါ၌ သိၾကေပလိမ့္မည္။

‘ခ်ည္တိုင္’ ၌ တည္ေစေသာ အလုပ္ဟူသမွ်သည္ သမထ (သမာဓိ) အလုပ္ျဖစ္၍၊ လႊတ္ထားျပီးသြားသမွ်ကို လိုက္၍သိရေသာ အလုပ္သည္ ၀ိပႆနာ (သမၼာသတိ) အလုပ္ျဖစ္သည္ဟု နားလည္သင့္သည္။ ၀ိပႆနာအလုပ္ကား တစ္ေနရာတည္း၌ ထားဖို ့မလို၊ ‘ေဆးစက္က်ရာ အရုပ္’ ျဖစ္ေသာ နည္းျဖစ္၍ ခဲယဥ္းသေလာက္ တန္ဖိုးရွိပါဘိသည္။

ဥဒယဗၺယဉာဏ္ အစစ္

ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံနည္းျဖင့္ ဆင္ျခင္သံုးသပ္ေသာ ေယာဂီသည္ ‘ဒိ႒ေလာက’ ထဲ၌ ၾကာရွည္စြာ မထားႏိုင္ေသာေၾကာင့္ စိတ္ပ်က္ အားေလ်ာ့ေနရမည္ မဟုတ္ေခ်။ အာနာပါနအလုပ္မ်ိဳး၌ တစ္နာရီတည္ေနႏိုင္သည့္ သမာဓိရွိေသာ ေယာဂီသည္ ‘ခ်ည္တိုင္’မပါဘဲ စိတ္ကိုအလြတ္ထားျပီး ငါးမိနစ္ခန္ ့မွ် သတိႏွင့္ေစာင့္ၾကည့္ဖို ့ အခက္အခဲေတြ ့ေကာင္းေတြ ့ေပမည္။ ဒိ႒ေလာကထဲ၌ ေနပါဆိုေသာ္လည္း အိပ္မက္ေလာကထဲသို ့ လစ္ခနဲ လစ္ခနဲ ကူးသြားျခင္းကို ေတြ႔ရေပလိမ့္မည္။ ကိစၥမရွိပါ။ ၾကိဳးစား၍ အလုပ္လုပ္သျဖင့္ ဟိုဘက္သည္ဘက္ ေခါက္တံု႔ေခါက္ျပန္ ကူးသန္းေနျခင္းကို ေစာင့္ၾကည့္ဖန္ မ်ားလာေသာအခါ စိတ္၏ သဘာ၀အစစ္အမွန္ကို တစ္ေန႔တျခား ရိပ္မိလာ၍ တစ္လထက္တစ္လ ရင့္က်က္လာေၾကာင္း ေတြ႔ရတတ္ပါသည္။ တစ္ၾကိမ္တစ္ခါ ဦးေခါင္းထဲ၌ ‘ရြရြ-ရြရြ’ ျဖစ္သည္ဆိုေသာ ဥဒယဗၺယဉာဏ္မ်ိဳး မဟုတ္ဘဲ စိတ္၏ ျဖစ္ျခင္း ပ်က္ျခင္း သေဘာအမွန္ကို ဥဒယဗၺယဉာဏ္ျဖင့္ ထိုးထြင္းသိျမင္ရပါလိမ့္မည္။ ဥဒယဗၺယဉာဏ္အစစ္ျဖစ္သည္ဆိုလွ်င္ လက္ပန္းေပါက္ခတ္ထိုက္သေလာက္ ဗုဒၶက ခ်ီးေျမွာက္ ေဟာေတာ္မူခဲ့ေပသည္။

(ဆရာၾကီးေရႊဥေဒါင္း ၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ တင္ျပီးသမွ် အတြဲ (၁) မွ ယခုအထိ ဖတ္လိုလ်င္)

ဆက္လက္ဖတ္ရႈရန္

Monday, September 6, 2010

ဆရာၾကီး ေရႊဥေဒါင္း၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ (၂၁)

သိပံုျခင္း ျခားနားသည္

သိသည္ဆိုေသာ္လည္း သာမန္အသိႏွင့္ မဂ္ေပါက္ ဖိုလ္ေပါက္ ထိုးထြင္း၍သိေသာ အသိတို ့၏ ျခားနားပံုကို ေဖာ္ျပလိုေသးသည္။

လူသတၱ၀ါသည္ ေသေသာအခါ ပုပ္တတ္ျခင္းကို လူတိုင္းသိ၏။ ထို ့ေၾကာင့္ “အပုပ္ေကာင္” ဟုပင္ ေျပာစမွတ္ ျပဳတတ္ၾက၏။ ေသျပီးေနာက္ ပုပ္တတ္သည္ကို သိေသာေၾကာင့္ ျမန္ျမန္ေခါင္းသြင္းဖို ့ စီမံၾက၏။ သို ့ေသာ္ ေသေသာအခါ၌ ပုပ္တတ္သည္ဟု လူတိုင္းသိေသာ္လည္း မပုပ္မီကေလး အေတာအတြင္း၌ ႏွစ္သက္သာယာဖြယ္ ေကာင္းသည္ဆို၍ ေပြ ့ဖက္ခ်င္တတ္ၾကသည္။ အနာဂါမ္မဂ္ဆိုက္ျပီးေသာ ပုဂၢိဳလ္သည္လည္း ပုပ္တတ္ေသာသေဘာကို ျမင္သည္။ သို ့ေသာ္ ျခားနားျခင္းရွိသည္မွာကား ပုထုဇဥ္ႏွင့္ ေသာတာပန္၊ သကဒါဂါမ္ပုဂၢိဳလ္မ်ားသည္ မပုပ္ေသးမီ အခိုက္အတန္ ့တြင္ ႏွစ္သက္သာယာဖြယ္ဟူ၍ ျမင္တတ္ၾကသည္ျဖစ္ရာ၊ အနာဂါမ္ပုဂၢိဳလ္မူကား ယခုပုပ္သည္ျဖစ္ေစ၊ မပုပ္သည္ျဖစ္ေစ ပုပ္တတ္ေသာသေဘာရွိသည့္ ကိုယ္ကာယၾကီး ဆိုကတည္းက တခဏတာမွ် ႏွစ္သက္သာယာဖြယ္ မဟုတ္ဟူ၍ သိျမင္သြားေတာ့သည္။ သိပါသည္၊ ျမင္ပါသည္ ဆိုေသာ္လည္း အေပၚယံသိျခင္းႏွင့္ ထိုးေဖာက္၍ သိျမင္ျခင္းတို ့၏ ျခားနားခ်က္ကား ၾကီးက်ယ္လွသည္။

စာထဲကစကားလံုး မသံုးျခင္း

ဓမၼကထိက ဆရာေတာ္ၾကီးတစ္ပါးက ကၽြႏု္ပ္၏ ေဆာင္းပါးမ်ားကို ဖတ္႐ႈျပီးေနာက္ “ဒကာၾကီးရဲ ့ အေရးအသားကေတာ့ ရွင္းပါေပသည္။ သို ့ေသာ္ နိေရာဓ သေဘာတရားအေၾကာင္းကို မေဖာ္ျပသည့္အတြက္ သတိေပးလိုသည္” ဟု မိန္ ့ေတာ္မူဖူးသည္။ ကၽြႏ္ုပ္ကား စာထဲမွ အေခၚအေ၀ၚ အသံုးအႏႈန္းမ်ားကို ယူမသံုးဘဲ၊ ကၽြႏု္ပ္ေတြ ့ျမင္ေသာ အျခင္းအရာကို အရပ္သံုးစကားျဖင့္ တမင္ေဖာ္ျပျခင္း ျဖစ္သည္။ နံပါတ္(၁)ေဆာင္းပါး၌ တကယ္မရွိပါဘဲလ်က္ တကယ္ထင္ေနရေသာ အျခင္းအရာ၏ လွည့္စားပံုကို ေဖာ္ျပ၍ ေနာက္ဆံုးတြင္ အဟုတ္တကယ္ရွိေသာ သဘာ၀ကို ေတြ ့ရသိရသည္ဟု ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ စာလိုေရးလွ်င္ သခၤတသဘာ၀ႏွင့္ အသခၤတသဘာ၀သို ့ ကူးေျပာင္းသိျမင္ရသည္ဟု ဆိုရမည္ျဖစ္သည္။ သို ့ေသာ္ အရပ္သားနားလည္ေအာင္ ေရးရျခင္းျဖစ္သည့္ျပင္ စာထဲက စကားလံုးကို ယူသံုးလွ်င္ သံေယာင္လိုက္ျခင္းျဖစ္သည္ဟု စြပ္စြဲျခင္းလည္း ခံရတတ္သည္။ သိုု ့ေသာ္ တကယ္ရွိျခင္း၊ တကယ္မရွိျခင္းအေၾကာင္းကို ဥဒါဟရုဏ္ေဆာင္၍ ေဖာ္ျပပါဦးအံ့။

ေျပာင္းျပန္ျဖစ္ေသာ သေဘာ

လူတစ္ေယာက္သည္ တစ္ေနရာေရာက္၍ အေ၀းသို ့လွမ္းၾကည့္လိုက္ေသာအခါ အနက္လံုးၾကီးတစ္လံုးကို ျမင္ရသည္ဟု ထင္၏။ ၾကည့္လိုက္တိုင္း ျမင္ရ၍ အနက္လံုးၾကီး ရွိေနသည္ဟူ၍ပင္ မွတ္ထင္၏။ တစ္ေန ့သ၌ ထိုလူသည္ အနီးသို ့ ခ်ဥ္းကပ္ၾကည့္ေသာအခါ မိမိမွတ္ထင္သကဲ့သို ့ အနက္လံုးၾကီး မဟုတ္ဘဲ၊ အထက္ေကာင္းကင္၌ လႊမ္းထားသည့္ အျဖဴထည္ မ်က္ႏွာက်က္ၾကီးတြင္ အေပါက္ၾကီးျဖစ္ေနျခင္းမွ်သာ ျဖစ္သည္ဟု သိျမင္ရ၏။ ထိုအခါ၌ကား အနက္လံုးေပ်ာက္၍ မ်က္ႏွာက်က္ ေရာက္လာခဲ့ေလျပီ။ အနက္လံုးၾကီးရွိေနသည္ဟု ထင္မွတ္ခဲ့ေသာအခါ၌ မ်က္ႏွာက်က္ကိုမျမင္၊ မ်က္ႏွာက်က္ရွိေနသည္ဟူ၍လည္း မသိခဲ့။ အနက္လံုးၾကီးေပ်ာက္ျပီး ေဟာင္းေလာင္းေပါက္ၾကီးျမင္ခါမွ မ်က္ႏွာက်က္ေပၚလာေတာ့သည္။ အဟုတ္တကယ္မရွိေသာအရာ (အနက္လံုး) ရွိေနသည္ဟု မွတ္ထင္ေနသမွ် ကာလပတ္လံုး မ်က္ႏွာက်က္ကို မျမင္ႏိုင္ေခ်။ မ်က္ႏွာက်က္ကား တကယ္ရွိေသာ အရာျဖစ္၍ အနက္လံုးကား တကယ္ရွိသည္မဟုုတ္။ မွတ္ထင္ရျခင္းမွ်သာျဖစ္သည္။ မ်က္ႏွာက်က္ကို ျမင္သည္ႏွွွင့္ တစ္ျပိဳင္နက္၊ အနက္လံုးၾကီး ကြယ္ေပ်ာက္သြားျပီး ေဟာင္းေလာင္းၾကီး ျမင္ေတြ ့ရမည္ျဖစ္သည္။ မ်က္ႏွာက်က္ကိုျမင္၍ အနက္လံုး ကြယ္ေပ်ာက္သြားျခင္းသည္ နိေရာဓ (ေလာကခ်ဳပ္ျခင္း) ျဖစ္သည္ဟု စဥ္းစားဉာဏ္ရွိသူတို ့ နားလည္ၾကေစကုန္ရာသည္။ ဤသည္ကား ေျပာင္းျပန္ျဖစ္ျခင္းဟု ဆိုအပ္ေသာ သဘာ၀ေပတည္း။

(ဆရာၾကီးေရႊဥေဒါင္း ၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ တင္ျပီးသမွ် အတြဲ (၁) မွ ယခုအထိ ဖတ္လိုလ်င္)

ဆက္လက္ဖတ္ရႈရန္

Sunday, September 5, 2010

နိ၀ရဏတရားေတာ္

မဟာျမိဳင္ဆရာေတာ္ ဦးေဇာတိက ေဟာၾကားေတာ္မူေသာ







ဆက္လက္ဖတ္ရႈရန္

Saturday, September 4, 2010

ႏွစ္သက္မိေသာ ဇင္ ပံုျပင္မ်ား (၂၀)


The Moon Cannot Be Stolen

Ryokan, a Zen master, lived the simplest kind of life in a little hut at the foot of a mountain. One evening a thief visited the hut only to discover there was nothing in it to steal.

Ryokan returned and caught him. "You may have come a long way to visit me," he told the prowler, "and you shoud not return emptyhanded. Please take my clothes as a gift."

The thief was bewildered. He took the clothes and slunk away.

Ryokan sat naked, watching the moon. "Poor fellow, " he mused, "I wish I could give him this beautiful moon."


ဆက္လက္ဖတ္ရႈရန္

Friday, September 3, 2010

ဆရာၾကီး ေရႊဥေဒါင္း၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ (၂၀)

သမာဓိႏွင့္ ပညာ

သတၱ၀ါတိုင္း ထင္မွတ္တတ္ၾကသည္မွာ လူတစ္ကိုယ္စိတ္တစ္ခုစီရွိ၍ သံသရာလစမ္းတစ္ရက္ေန ့မွ ယေန ့တိုင္ေအာင္ အခါခပ္သိမ္း အျမဲတေစရွိေနသည္ဟု ထင္ၾကရသည္။ အေၾကာင္းတိုက္ဆိုင္လွ်င္ သိလိုက္မည္ဆိုေသာ မေနာဓာတ္ကေလး ရွိေနျခင္းကား ဟုတ္ေပလိမ့္မည္။ တည့္တည့္က်လွ်င္ အရိပ္ထင္လိုက္မည္ဟူေသာ “မွန္” ကဲ့သို ့ပင္။ သို ့ေသာ္ မွန္ေပၚ၌ (အရိပ္တည့္တည့္က်လွ်င္) အရိပ္ထင္တတ္ျခင္းကဲ့သို ့ အေၾကာင္းတိုက္ဆိုင္ပါမွ (၀ိညာဥ္) အသိစိတ္ကေလး ျဖစ္ေပၚရျခင္း ျဖစ္သည္။ မေနာဓာတ္ဘာသာ သိတတ္သည္ မဟုတ္။ အာရံုႏွင့္ေတြ ့ပါမွ (၀ိညာဥ္) အသိစိတ္ ျဖစ္ေပၚလာရသည္။ (၀ိညာဥ္) အသိစိတ္သည္ အျမဲတေစ ရွိေနျခင္းမဟုတ္။ အေၾကာင္းတိုက္ဆိုင္မွ ျဖစ္ေပၚလာျပီး ပ်က္သြားရျမဲျဖစ္သည္။ ခ်မ္းသာေသာစိတ္ဟူ၍ လည္းေကာင္း၊ ဆင္းရဲေသာစိတ္ဟူ၍လည္းေကာင္း အျမဲတေစရွိေနျခင္း မဟုတ္ေခ်။ သို ့ႏွင့္ပင္ “ကိုယ္ဆင္းရဲခ်င္ ဆင္းရဲပါေစေတာ့၊ စိတ္ခ်မ္းသာလွ်င္ျပီးေရာ” ဟု ေျပာတတ္ၾကသည္။ အမွန္မွာ ပူပန္စရာအေၾကာင္းကို စဥ္းစားခိုက္တြင္ ဆင္းရဲျခင္းျဖစ္၍ ၾကည္ႏူးစရာအေၾကာင္းကို စဥ္းစားခိုက္တြင္ ခ်မ္းသာသည္ဟု ထင္ရသည္။ ပူပန္စရာအေၾကာင္းကို မစဥ္းစားဘဲ မေနႏိုင္ျခင္းမွာ မိမိ၏ ညံ့ဖ်င္းမႈျဖစ္သည္။ ပူပန္စရာအေၾကာင္းကို မစဥ္းစားဘဲ “သမာဓိ” အစြမ္းျဖင့္ ဖယ္ရွားႏိုင္စေကာင္းသည္။ ပူပန္စရာမဟုတ္ဟူ၍ သိျမင္ဖို ့မွာ ‘ပညာ’ ၏အရာျဖစ္သည္။ သို ့ေသာ္ ပူပန္ေသာစိတ္ဟူ၍ အျမဲတေစ မရွိေၾကာင္း တတ္အပ္သိျမင္ရန္မွာ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံနည္းျဖင့္ ျဖစ္ႏိုင္သည္။

ျငိမ္းခ်မ္းျခင္းကို မၾကိဳက္တတ္ၾက

စိတ္ႏွလံုးပူပန္ျခင္း၊ ေပ်ာ္ရႊင္၀မ္းသာျခင္းစေသာ အျခင္းအရာမ်ားမွာ ‘အိပ္မက္ေလာက’ထဲ၌ ေမ်ာပါေသာ လူမ်ားအဖို ့သာျဖစ္၍ ‘ဒိ႒ေလာက’ထဲ၌ စိတ္ကိုထားတတ္ေသာ လူမ်ားအဖို ့မွာ သက္သာရာရျခင္းအေၾကာင္းကို ယခင္တစ္ပတ္က ေဖာ္ျပခဲ့ျပီးေလျပီ။ ဟုတ္ေတာ့ ဟုတ္ပါျပီ။ ဒိ႒ေလာကထဲ၌ စိတ္ကို မထားႏိုင္ျခင္းက ခက္သည္ဟု ေျပာၾကေပလိမ့္မည္။ ဟုတ္ေပသည္။ သို ့ေသာ္ ေရွးဦးစြာ ယံုၾကည္မႈ (သဒၶါ)ရွိဖို ့အေရးၾကီးလွ၍ ထိုအတြက္ေၾကာင့္ အထပ္ထပ္ေဖာ္ျပရျခင္းျဖစ္သည္။ ဤနည္းအားျဖင့္ စိတ္ဆင္းရဲရျခင္းမွ အခိုက္အတန္ ့အားျဖင့္ လြတ္ေျမာက္ႏိုင္သည့္ သဒၶါဟုယံုၾကည္ေသာ သဒၶါတိုးတက္ေလေလ ဇြဲ၀ီရိယေကာင္းလာေလေလ၊ သတိ၊ သမာဓိ၊ ပညာတည္းဟူေသာ အျခင္းအရာမ်ား လိုက္ပါလာ၍ ‘ဗိုလ္ငါးပါး’ ညီညြတ္လာဖြယ္ရာရွိေပသည္။ အခက္အခဲတစ္ခုမွာ ဒိ႒ေလာကထဲ၌ စိတ္ကိုထားရျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာတတ္သည္။ ျငိမ္းခ်မ္းျခင္းသေဘာကို အေကာင္းမထင္ၾကဘဲ ပ်င္းစရာအေနျဖင့္ မွတ္ထင္တတ္ျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ သို ့ေသာ္ အားတက္ဖြယ္တစ္ခုရွိသည္မွာ လုပ္ဖန္မ်ားလာ၍ အရွိန္ရလာသည့္အခါ ျငိမ္းခ်မ္းျခင္း၏ အရသာကို တျဖည္းျဖည္း ႏွစ္သက္ သေဘာက်လာတတ္ျခင္းပင္ ျဖစ္ေလသည္။

ဥပမာေဆာင္ျခင္း

အနိစၥသေဘာတရား အေၾကာင္းကို ျပန္ေကာက္ရေသာ္ ‘အားလံုးမျမဲ’ ဟူ၍ ႏွလံုးသြင္းရံုႏွင့္ မျပီးပံုကို ေဖာ္ျပရေပအံုးမည္။ မီးရထားစီးသြားေသာ ခရီးသည္ မီးရထားေပၚ၌ အျမဲေနထိုင္ဖို ့မဟုတ္ျခင္း၊ မိမိသြားလိုေသာ ဘူတာသို ့ဆိုက္ေရာက္ေသာအခါ ဆင္းသြားရလိမ့္မည္ ဆိုျခင္းကို သိျပီးျဖစ္၏။ သို ့ႏွင့္ပင္ ဘူတာတစ္ခု၌ ခဏတျဖဳတ္ဆင္းသြားခိုက္၌ အျခားခရီးသည္တစ္ေယာက္က မိမိ၏ပစၥည္းမ်ားကို ဖယ္ခ်ျပီး ထိုေနရာ၌ ေစြ ့ေစြ ့ပါေအာင္ ထိုင္ေနသည္ကို ေတြ ့ရသည္ ဆိုျငားအ့ံ။ ထိုေနရာ၌ မိမိအျမဲေနဖို ့ မဟုတ္ဟူ၍ သိထားေသာအသိသည္ ကိုယ္ပိုင္လိမ့္မည္မဟုတ္ေခ်။ မိမိ၏ေနရာ လုယူသည္ဆိုကာ ထိုသူအား ရန္ေထာင္၍ ထိုလူက ဖယ္မေပးလွ်င္ ရန္ျဖစ္ၾကေပလိမ့္မည္။ ထိုနည္းတူစြာ ‘ဘယ္ဟာမွမျမဲ’ ဟူေသာ ႏွလံုးသြင္းတရားသည္ အေရးၾကံဳလွ်င္ စမ္းသပ္ရွာေဖြ၍ မရဘဲ ဒုကၡေရာက္ျမဲ ေရာက္ရတတ္ေပသည္။ ရုပ္တရား နာမ္တရားတို ့၏ မျမဲေသာ အနိစၥသေဘာကို တစ္ၾကိမ္တစ္ခါ တပ္တပ္အပ္အပ္ ျမင္ဖူး၍ အေရးၾကံဳသျဖင့္ ႏွလံုးသြင္းေသာအခါ၌သာ သက္သာရာရႏိုင္ေပသည္။ အလံုးစံုျခံဳ၍ႏွလံုးသြင္းျခင္းသည္ ပစၥဳပၸန္မတည့္သျဖင့္ ၀ိုး၀ါးၾကီး ျဖစ္တတ္ေသာေၾကာင့္ မဂ္ေပါက္ဖိုလ္ေပါက္ ျဖစ္ႏိုင္ရန္ ခဲယဥ္းလွသည္။

မေသေတာ့မည္ကဲ့သိုု ့လုပ္ၾကျခင္း

တဖန္ ေသရျခင္းတရား၏ ျမင္ဖို ့ခက္ျခင္းလည္း ရွိေသး၏။ အရြယ္ေရာက္ျပီးေသာ လူဆိုလွ်င္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ မေသဟူ၍ ဘယ္သူမွ်မေျပာ၊ တစ္ေန ့ေသလိမ့္မည္ဟု လူတိုင္း၀န္ခံ၏။ ဘာေၾကာင့္ေသလိမ့္မည္ဟု သိသနည္းဆိုေသာ္ မ်က္စိေအာက္တြင္ ထိုလူသည္ လူမ်ားေသၾကျခင္းကို ျမင္ရဖူး၍ အမွန္းအဆႏွင့္ ေျပာၾကျခင္းမွ်သာျဖစ္၏။ တကယ့္အသိဉာဏ္မဟုတ္ေခ်။

အခ်ိဳ ့လူမ်ားသည္ ပစၥည္းေတြအေတာ္ၾကီးစုမိေသာ္လည္း မ်ားသည္ထက္မ်ားေအာင္ ေလာဘတစ္ၾကီး စုေဆာင္းလ်က္ရွိသျဖင့္ “ဟိုဘ၀သို ့ ယူသြားဖို ့ေလာ” ဟု ေမးျမန္းေသာအခါ “ဘယ္ဟုတ္မွာလဲဗ်ာ၊ တစ္ေန ့ေသျပီး ထားပစ္ခဲ့ရမွာပဲ” ဟု ျပန္ေျပာ၏။ “ဒါျဖင့္ တစ္ေန ့မွာ ေသရမွာပဲလို ့ တကယ္သိသလား” ဟုေမးေသာအခါ “မသိဘဲေနပါ့မလား၊ သိတာေပါ့” ဟု ျပန္ေျပာ၏။ ဤတြင္ ကၽြႏ္ုပ္က “ဘယ္ေတာ့မွမေသဘဲ အျမဲေနရမယ္ဆိုလွ်င္ သည္ထက္ပိုျပီး ၾကိဳးစားႏိုင္စရာမ်ား ရွိေသးသလားဗ်” ဟုု ေမးေသာအခါ ဂြေမးျခင္းျဖစ္သည္ဟု ထင္ပံုရ၏။ အခ်ဳိ ့ေသာလူတို ့မွာ (တရားအားထုတ္ျပီ ဆိုေသာ္လည္း) ဘယ္ေတာ့မွ မေသေတာ့မည့္ႏွယ္ အထုပ္ၾကီး အထည္ၾကီးျဖစ္ေအာင္ ၾကိဳးၾကိဳးစားစား စုပံုလ်က္ ရွိၾကေပေတာ့သည္။

ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ လွည့္စားျခင္း

အခ်ိဳ ့ေသာသူမ်ားသည္ (တရားသမားမ်ားလည္း ပါသည္) တစ္သက္ပတ္လံုး စားသံုး၍ မကုန္ေလာက္ေအာင္ စုေဆာင္းျပီးျဖစ္ပါလ်က္ ဘဏ္တိုက္၌ အပ္ထားေသာ ေငြထဲသို ့ သုညတစ္လံုးျပီးတစ္လံုး တိုးေစျခင္းငွာ စီးပြားေရးဘက္သို ့ လိုက္ဆဲေတြ ့ရ၏။ “ေတာ္ေလာက္ေသးဘူးလားဗ်ာ” ဟု ေမးေသာအခါ “ကၽြန္ေတာ့္မွာ သားသမီးေတြ ေပါတယ္ခင္ဗ်၊ ကိုယ့္အတြက္လံုေလာက္ေပမယ့္ သူူတို ့အတြက္ ရွာထားခဲ့ရေသးတယ္” ဟု ျပန္ေျပာ၏။ ေျပာမည့္သာ ေျပာသည္။ အကယ္၍ သားသမီးမ်ားက “ကၽြန္ေတာ္တို ့အဖို ့ လံုေလာက္ပါျပီ။ အေဖလဲ ၾကီးပါျပီ။ တရားအားထုတ္ျပီး ေနေခ်ပါေတာ့” ဟု ဆိုၾကလွ်င္ လက္ခံေသာမိဘ ခပ္ရွားရွားရွိလိမ့္မည္။ အမွန္မွာ သားသမီးကို ယိုးမယ္ဖြဲ ့ျပီး “ဟိုလူ၌ ဆယ္သိန္းရွိ၍ ငါ့မွာ သိန္းႏွစ္ဆယ္ရွိေစရမည္” ဟူေသာ ပလႊားမႈက တိုက္တြန္းျခင္းျဖစ္ေပသည္။ (ပဲေရာက္ ဦးဆန္နီတစ္ေယာက္ စြန္ ့လႊတ္ပံုမွာ ရွားမွရွားဆိုေလာက္၍ ေရွ ့တြင္ေရာ ကြယ္ရာပါ ခ်ီးက်ဴးမိပါသည္။) အခ်ိဳ ့ေသာတရားသမားမ်ားကမူ “ေတာ္ေလာက္ပါျပီ” ဟု သတိေပးေသာအခါ၌ “ပစၥည္းဆိုတာ သခၤါရခင္ဗ်၊ အခုေပါေနေပမယ့္ နက္ျဖန္ခါက် ဟုတ္ခ်င္မွဟုုတ္တာ” ဟု ျပန္ေျပာေသးသည္။ သခၤါရသေဘာကို အလြဲသံုးစားလုပ္ျပီး တစ္သက္လံုး ထမ္းပိုးတံုးထဲက မထြက္ရေအာင္ လုပ္သူမ်ားလည္း ရွိေပေသးသည္။

(ဆရာၾကီးေရႊဥေဒါင္း ၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ တင္ျပီးသမွ် အတြဲ (၁) မွ ယခုအထိ ဖတ္လိုလ်င္)

ဆက္လက္ဖတ္ရႈရန္

Thursday, September 2, 2010

ဆရာၾကီး ေရႊဥေဒါင္း၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ (၁၉)

ရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိရေသာအခ်က္

အထက္ပါ ပုစၦာမ်ားကို (အေရးၾကီးသည္အေလ်ာက္) ေျဖဆိုခဲ့ျပီးျပီျဖစ္၍ ဤေနရာတြင္ စိတ္သဘာ၀ႏွင့္သက္ဆိုင္ေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ားကို ဆက္လက္ေဖာ္ျပရဦးမည္။ “ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ” ဟူေသာ ၾသ၀ါဒအရ က်င့္သံုးအားထုတ္သည့္အခါ (ယခင္တစ္ပတ္က ေဖာ္ျပခဲ့သည့္အတိုင္း) အိပ္မက္ေလာကႏွင့္ ဒိ႒ေလာက အျပန္အလွန္ ကူးသန္းေနတတ္ေသာ စိတ္သဘာ၀ကို ေတြ ့ျမင္ရေပလိမ့္မည္။ အိပ္မက္ေလာကထဲ၌ ေမ်ာပါလ်က္ရွိရာမွ တစ္ခ်က္တစ္ခ်က္ သတိရ၍ ရုပ္သိမ္းလိုက္ေသာအခါမ်ားတြင္ ေလာဘစိတ္ျဖစ္ခဲ့မိျခင္း၊ အလိုမက်သည့္ ေဒါမနႆစိတ္ ျဖစ္ခဲ့မိျခင္းမ်ားကို “တန္းလန္းၾကီးမိ” ေနျခင္းမ်ားလည္း ၾကံဳရေပလိမ့္မည္။ သို ့ေသာ္သတိရလိုက္သည္ႏွင့္ တျပိဳင္နက္ ထိုစိတ္ဆိုးစိတ္မိုက္မ်ား ေပ်ာက္ျပယ္သြားျခင္းကိုလည္း ၾကံဳရေပလိမ့္မည္။

ထိုအျခင္းအရာကို ရံဖန္သံုးသပ္မိရာတြင္ သီလရွိေသာ ပုဂၢိဳလ္၊ သီလမရွိေသာ ပုဂၢိဳလ္ဟူ၍ စင္စစ္ရွိသည္မဟုတ္၊ ဆိုးခ်ည္တစ္ခါ ေကာင္းခ်ည္တစ္လွည့္ျဖင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာ အာရံုတို ့ႏွင့္ ထိေတြ ့ျပီး အိပ္မက္ေနေသာ စိတ္ကေလးမွ်သာ ရွိေခ်သည္တကားဟု စဥ္းစားမိေပလိမ့္မည္။ သို ့ဆိုလွ်င္ သီလစင္ၾကယ္ေသာ ပုဂၢိဳလ္ၾကီးတစ္ဦး တစ္ေယာက္ အျမဲတေစ ရွိေနဘိသကဲ့သို ့ မွတ္ထင္ၾကေသာ အထက္ပါျပႆနာမွာ ေယာဂီ၏စိတ္ထဲတြင္ ရွင္းရွင္းၾကီး လင္းသြားႏိုင္ဖြယ္ရာ ရွိေပသည္။

လံုး၍ ရိုက္ၾကျခင္း

ကၽြႏ္ုပ္တို ့ျမန္မာျပည္၌ တရားအားထုတ္ျခင္း၊ တရားႏွလံုးသြင္းျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ လုပ္ရိုးလုပ္စဥ္ လုပ္တတ္ၾကေသာ နည္းလမ္းတစ္ခုအရ လကၡဏာေရးသံုးပါးကို ဆင္ျခင္သံုးသပ္ရမည္ဟု ဆိုၾကသည္။ အခ်ိဳ ့လည္း အနိစၥ၊ ဒုကၡ၊ အနတၱ ရြတ္ဆိုကာ စိပ္ပုတီး အပတ္တစ္ရာ၊ တစ္ေထာင္စသည္ျဖင့္ စိပ္တတ္ၾကသည္။ အခ်ိဳ ့လည္း မျမဲျခင္းကို ႐ႈဆို၍ ႐ႈတတ္ၾကသည္။ စိပ္ပုတီးစိပ္ျခင္းတည္းဟူေသာ သမထအလုပ္ကိုထားပါဦး၊ ၀ိပႆနာအလုပ္ဟု ဆိုၾကေသာ မျမဲျခင္းကို ႐ႈသည့္အလုပ္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေဖာ္ျပလိုေပသည္။

မျမဲေသာသေဘာ (အနိစၥ)ကို ႐ႈသည့္အခါ “ဘယ္သင္းမျမဲျခင္းကို အာရံုျပဳပါသနည္း” ဟု ေမးလွ်င္ “အားလံုး မျမဲတာေပါ့၊ ၾကားၾကားသမွ်၊ ျမင္ျမင္သမွ်ဟာေတြ အားလံုးမျမဲတာခ်ည္းေပါ့” ဟု ေျဖဆိုတတ္ၾကေပသည္။ ဤနည္းျဖင့္ “လံုး၍ရိုက္” ၾကျခင္းေၾကာင့္ မိမိရရ မရွိသျဖင့္ ခရီးမေရာက္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေလသည္။

နိဗၺာန္ႏွင့္ ေ၀းခဲ့ျခင္း

“လံုး၍ရိုက္” ေသာ နည္းမ်ိဳးျဖင့္ ခရီးေပါက္ႏိုင္သည္ဆိုလွ်င္ အေနာက္တိုင္းမွ ေလာကဓါတ္ဆရာၾကီးမ်ားလည္း အရိယာ ျဖစ္ကုန္ၾကေပေတာ့မည္။ အဂၤလန္ျပည္၌ မၾကာေသးမီက ေပၚထြန္းလာသည့္ ဟြိဳင္း(လ္) Hoyle အမည္ရွိ လူငယ္တစ္ေယာက္မွာ အသက္၂၀ေက်ာ္ကေလးမွ်သာ ရွိေသးေသာ္လည္း စၾကာ၀ဠာၾကီး ျဖစ္ပံုပ်က္ပံု၊ တည္ထြန္းလာပံု၊ အဖန္တလဲလဲ ျဖစ္ခ်ည္ပ်က္ခ်ည္ ရွိေနပံုမ်ားကို ေရးသားေဖာ္ျပထားလိုက္ပံုမွာ ယုတၱိယုတၱာရွိလွေသာေၾကာင့္ ၀ါရင့္ေသာ ေလာကဓာတ္ဆရာၾကီးမ်ားကပင္ ဟုတ္ေလာက္သည္ဟု လက္ခံခ်င္ၾကေလသည္။ ယင္းသို ့ဆိုလွ်င္ ထိုသူငယ္သည္ ေလာကၾကီး၏ အတည္အျမဲ မဟုတ္ျခင္းကို အေသးစိတ္သိ၍ အနိစၥသေဘာတရားကို ျမင္ေလျပီဟု ေျပာစရာျဖစ္ေနေပလိမ့္မည္။

ေလာကၾကီးတစ္ခုလံုး (စၾကာ၀ဠာအနႏၱ)၏ မတည္ျမဲျခင္းကို ျမင္သည္ဆိုလွ်င္ ေလာကထဲတြင္ သတၱ၀ါေတြလည္း ပါ၀င္ေသာေၾကာင့္ သတၱ၀ါေတြလည္းမျမဲ၊ မိမိလည္းမျမဲဟူ၍ သိျမင္ေတာ့မည္ မဟုတ္ပါေလာ - ဟူ၍ပင္ ဆိုႏိုင္ဖြယ္ရာရွိသည္။ သို ့ေသာ္... ဤသို ့ကားမဟုတ္ေခ်။

စၾကာ၀ဠာ အနႏၱသည္ မျမဲဟူ၍ စဥ္းစားမိေသာ္လည္း ငါတည္းဟူေသာ ထင္မွတ္မႈကေလးကား တည္ျမဲလ်က္ပင္ ရွိေနရေပမည္။ ထို ့ေၾကာင့္ ၾကားၾကားသမွ်၊ ျမင္ျမင္သမွ် မျမဲဟူ၍ ဆင္ျခင္သံုးသပ္ကာမွ်ႏွင့္ သကၠာယဒိ႒ိ မကင္းကြာႏိုင္သျဖင့္ နိဗၺာန္မရေကာင္းသေလာက္ (တစ္ေခတ္က) မွတ္ယူလာခဲ့ၾကျခင္း ျဖစ္ေလသည္။

ယထာဘူတက်ဖို ့လိုျခင္း

ယင္းသို ့ဆိုလွ်င္ မည္ကဲ့သို ့ျပဳလုပ္ပါမွ အနိစၥသေဘာ တကယ္ထင္၍ သကၠာယဒိ႒ိ ကင္းကြာႏိုင္ပါမည္နည္း။ “အားလံုးမျမဲ၊ ဘယ္ဟာမွ မျမဲ” ဟု ဆင္ျခင္သံုးသပ္ေသာသူသည္ သို ့မဟုတ္ အထက္ပါလူငယ္ကဲ့သို ့ ေတြးေတာမွန္းဆေသာသူသည္ ရုပ္သဘာ၀၊ နာမ္သဘာ၀ကို ယထာဘူတက်က် သိျမင္ျခင္းမဟုတ္ဘဲ ၀ါးလံုးရွည္ႏွင့္သိမ္းရိုက္ျပီး အားလံုးမျမဲဟု ယူဆေနျခင္းမွ်သာ ျဖစ္သည္။ “မျမဲဘူး၊ မျမဲဘူး” ဟူ၍ တစ္သက္ပတ္လံုး ႏွလံုးသြင္းေစကာမူလည္း ရုပ္သဘာ၀၊ နာမ္သဘာ၀ကို ယထာဘူတက်က် မသိျမင္သမွ် ကာလပတ္လံုး အနိစၥသေဘာကို အဟုတ္တကယ္ မျမင္ႏိုင္ေခ်။

ဤတြင္ သိတတ္ေသာ သေဘာကေလးသည္ စိတ္ျဖစ္သည္ဟူ၍ သိရံုမွ်ႏွင့္လည္း စိတ္အေၾကာင္းကိုသိေလျပီဟု မဆိုႏိုင္ေခ်။ လုပ္ရမည့္အလုပ္ကား ရုပ္သဘာ၀ သို ့မဟုတ္ နာမ္သဘာ၀ကိုု ယထာဘူတက်က် သိေအာင္ အၾကိမ္ၾကိမ္အထပ္ထပ္ သံုးသပ္ဆင္ျခင္ရန္မွ်သာျဖစ္၏။ စင္စစ္မွာ ရုပ္တရားသို ့မဟုတ္ နာမ္တရားတို ့သည္ အနိစၥ သို ့မဟုတ္ ဒုကၡ သို ့မဟုတ္ အနတၱ သေဘာတရားတို ့၏ အထိမ္းအမွတ္ (လကၡဏာ)မွ်သာ ျဖစ္ေလရကား၊ ရုပ္တရား သို ့မဟုတ္ နာမ္တရားကို နည္းနာက်က် ႐ႈဆင္ျခင္တတ္လွ်င္ အနိစၥ သို ့မဟုတ္ ဒုကၡ သို ့မဟုတ္ အနတၱ သေဘာတရားကို တစ္ၾကိမ္တစ္ခါတြင္ ဘြားကနဲ ျမင္လာရေပမည္။ ရုပ္ သို ့မဟုတ္ နာမ္ကို အမွန္အတိုင္းသိလွ်င္ အနိစၥကို ျမင္ေတာ့သည္ ဟူလို။

ပစၥဳပၸန္အလုပ္

ရုပ္တရား သို ့မဟုတ္ နာမ္တရားကို နည္းနာက်က် ဘယ္ကဲ့သို ့ ႐ႈဆင္ျခင္ရပါမည္နည္း။

၀ိပႆနာအလုပ္ ဟူသည္မွာ ပစၥဳပၸန္တရားသက္သက္ ျဖစ္သည္ဟု ေရွးဦးစြာ နားလည္သင့္သည္။ ဟိုေနရာ ဟိုဌာန၌၊ ဟိုတုန္းက မျမဲျခင္းကို ဆင္ျခင္ျခင္းထက္ ယခုခ်က္ခ်င္းလက္ငင္း အျဖစ္အပ်က္ကို ျမင္ပါမွ ႏွလံုးသို ့ခိုက္ႏိုင္သည္။ တရားျမင္ျခင္း ဟူသည္မွာ အေပၚယံက အလုပ္မဟုတ္၊ ႏွလံုးသို ့ (ဘ၀င္သို ့) ခိုက္ေသာအလုပ္မ်ိဳးျဖစ္သည္ကို သမၼာသတိ ပုဂၢိဳလ္မ်ားအေၾကာင္းတြင္ ဗုဒၶေဟာေတာ္မူခဲ့သည္။ ပစၥဳပၸန္အလုပ္ ျဖစ္သည္ဆိုလွ်င္ “ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ” ဟူေသာ အလုပ္ကဲ့သိုု ့ ပစၥဳပၸန္တည့္တည့္အေပၚ၌ စိတ္ကိုထားဖို ့ အေရးတၾကီး ေဟာေတာ္မူေသာ ၾသ၀ါဒသည္ ပိဋကတ္သံုးပံုလံုးတြင္ ရွားလိမ့္မည္ထင္မိသည္။ စမ္းသပ္ေလ့က်င့္လိုက္သည္ႏွင့္ တျပိဳင္နက္ ပစၥဳပၸန္သက္သက္ အလုပ္တရားျဖစ္ျခင္းကို သေဘာေပါက္ႏိုင္ၾကေပမည္။


(ဆရာၾကီးေရႊဥေဒါင္း ၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ တင္ျပီးသမွ် အတြဲ (၁) မွ ယခုအထိ ဖတ္လိုလ်င္)

ဆက္လက္ဖတ္ရႈရန္

Wednesday, September 1, 2010

ဆရာၾကီး ေရႊဥေဒါင္း၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ (၁၈)

အားထုတ္ေသာ္လည္း အားမရခဲ့

ယင္းအတိုင္း သႏၷိ႒ာန္ခ်မွတ္ခဲ့ေသာ္လည္း ေမ့ေမ့ေပ်ာက္ေပ်ာက္ ေသာက္ေသာက္စားစား ေပ်ာ္ေပ်ာ္ပါးပါး ေနခဲ့မိရာ အသက္၃၅ႏွစ္ အရြယ္တြင္ မိဘမ်ားႏွင့္ တစ္ဖန္ ျပန္လည္ဆံုဆည္းမိသည္ႏွင့္ ယခင္က သႏၷိ႒ာန္အေၾကာင္းကို သတိရျပီး ၇ ရက္ အဓိ႒ာန္ျဖင့္ တရားအားထုတ္ခဲ့သည္။ ၅ ရက္ေျမာက္ေသာေန ့တြင္ သကၠာယဒိ႒ိကြာျပီဟု (ကိုယ့္ဟာကိုယ္) ထင္ရံုမက လူ ့ေဘာင္၌ မေနႏိုင္ေတာ့ျပီဟု ယူဆကာ ရဟန္းတက္ခဲ့သည္။ ကၽြႏု္ပ္၏ အၾကံကား ရဟန္းေဘာင္တြင္ အာသေ၀ါကုန္ခန္းသည္အထိ အရိုးေၾကေၾက အေရခန္းခန္း ဆက္လက္အားထုတ္ရန္ျဖစ္သည္။ သို ့ေသာ္ ၅၂ ရက္ေျမာက္ေသာေန ့တြင္ ေတာရေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္း၌ တစ္ပါးတည္း အၾကီးအက်ယ္ ငွက္ဖ်ားဖ်ားသည္ႏွင့္ မိဘမ်ားေတာင္းပန္ခ်က္အရ လူထြက္ခဲ့ရသည္။ သို ့ေသာ္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ အထင္ၾကီးစရာ အေတြ ့အၾကံဳမ်ား ရွိခဲ့သည္ျဖစ္၍ အလ်ဥ္းသင့္ေသာေနရာ၌ ေဖာ္ျပရေပဦးမည္။

ဆက္လက္အားထုတ္ျခင္း

လူထြက္ျပီးေနာက္ သတင္းစာဆရာ၊ ၀တၳဳေရးဆရာ အျဖစ္ျဖင့္ လုပ္ကိုင္စားေသာက္လာခဲ့ရာ ကၽြႏု္ပ္မွာ သူတပါးအား ၾကီးၾကီးက်ယ္က်ယ္ နစ္နာဆံုး႐ံႈးေစမည့္ အျပဳအမူမ်ိဳးမွ ေရွာင္ၾကဥ္ရံုမွတပါး သူလိုငါလို ေနလာခဲ့သည္။ သို ့ေသာ္ တစ္ေန ့တြင္ ငါ၏ သႏၷိ႒ာန္အတိုင္း ဆက္လက္အားထုတ္ရဦးမည္ဆိုေသာ ကိစၥကိုမူ တစ္ေန ့တစ္ရက္မွ် မေမ့ခဲ့ေခ်။ ၁၉၄၈ခုႏွစ္၌ မဂ္တရား၊ ဖိုလ္တရားႏွင့္ပတ္သက္၍ ျမန္မာျပည္၌ အထူးေခတ္စားလာျပန္ရာတြင္ ကၽြႏု္ပ္သည္ ဤဆရာေတာ္၏နည္း၊ ထိုဆရာေတာ္၏နည္း စသည္မ်ားကို စမ္းသပ္အားထုတ္ခဲ့သည္။ ေနာက္ဆံုး၌ မာလုက်ပုတၱႏွင့္ ဘာဟိရတို ့အား ဗုဒၶညႊန္ျပေတာ္မူသည့္နည္းကို ႏွစ္ႏွစ္ကာကာ ယံုၾကည္သေဘာက်သည္ျဖစ္၍ “ဧေကာ ဓေမၼာ ဧေကာနေယာ” ဆိုသည့္အတိုင္း တစ္ေၾကာင္းတည္းေသာလမ္းျဖင့္ လိုက္နာက်င့္ၾကံ အားထုတ္ခဲ့သည္။

ဤမွ်ေလာက္ဆိုလွ်င္ ၀တၳဳေတြ ေရးရာမွေနျပီး စိတ္ကူးေပါက္၍ ေလွ်ာက္ေရးသည္ဟူေသာ အထင္အျမင္ ပေပ်ာက္ေစေလာက္ျပီဟု ေမွ်ာ္လင့္သည္။

ပါရမီရင့္သူ

(၂) လူတိုင္းအားထုတ္၍ ျဖစ္ႏိုင္ပါသေလာ၊ ပါရမီရင့္က်က္မွ ျဖစ္ႏိုင္သည္ဆိုလွ်င္ ပါရမီအႏုအရင့္ကို မည္သို ့သိႏိုင္ပါမည္နည္း ဟူေသာ ပုစၦာကို ေျဖဆိုေပအံ့။

ပါရမီႏုသူမ်ားအဖို ့ ေလာကီစည္းစိမ္ထက္ မြန္ျမတ္ေသာ သုခခ်မ္းသားမ်ိဳး ရွိေသးသည္ဆိုျခင္းကို ယံုၾကည္ႏိုင္မည္ မဟုတ္ေသာေၾကာင့္ အားထုတ္လိမ့္မည္လည္း မဟုတ္။ ထို ့ေၾကာင့္ တစ္တိုင္းျပည္လံုး၊ တစ္ကမၻာလံုး အရိယာမျဖစ္ႏိုင္ဟု ကၽြႏု္ပ္၏ ယံုၾကည္ခ်က္ကို ေဖာ္ထုတ္ေရးသားခဲ့ဖူးေလျပီ။ ပါရမီအႏုအရင့္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ စာထဲ၌ မည္ကဲ့သို ့ေဖာ္ျပထားသည္ဟု ကၽြႏု္ပ္မေတြ ့ရဘူးေသာ္လည္း ကၽြႏု္ပ္၏ ထင္ျမင္ခ်က္ကို ေဖာ္ျပရမည္ဆိုပါမူကား အၾကင္သူသည္ ေလာကၾကီးတြင္ ကာမဂုဏ္ငါးပါးခံစားျခင္းအားျဖင့္ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ပါးပါးေနျခင္းထက္ ျငိမ္းခ်မ္းၾကည္လင္ ျဖဴစင္သိမ္ေမြ ့ေသာ စိတ္ႏွလံုးရွိျခင္းတည္းဟူေသာ အျဖစ္သည္ ျမတ္ႏိုးဖြယ္ေကာင္းေပသည္တကားဟု ေမွ်ာ္မွန္းရမ္းေရာ္တတ္သည့္ အႏုမာနာဉာဏ္မ်ိဳး ရွိသည္ဆိုလွ်င္ ပါရမီရင့္ေသာ သူေပတည္းဟု ကၽြႏ္ုပ္အကဲျဖတ္သည္။

(ဆရာၾကီးေရႊဥေဒါင္း ၏ ဒိေ႒ဒိ႒မတၱံ လက္ေတြ ့က်င့္စဥ္ တင္ျပီးသမွ် အတြဲ (၁) မွ ယခုအထိ ဖတ္လိုလ်င္)

ဆက္လက္ဖတ္ရႈရန္