ျပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းက တရားအားထုတ္ၾကတဲ့သူေတြႏွင့္ပတ္သက္ျပီး Status အခ်ိဳ ႔တင္ခဲ့တာမွာ တခ်ိဳ ႔က တရားရိပ္သာေတြကို အပုပ္ခ်တယ္၊ တရားအားထုတ္မယ့္သူေတြကို discourage လုပ္တယ္လို႔ ထင္ၾကတာ သတိထားမိပါတယ္။
ကၽြန္ေတာ္ေျပာခဲ့တာမွာ ရိပ္သာေတြ မေကာင္းေၾကာင္းကို ေျပာတာမဟုတ္ပါဘူး။ မေကာင္းတဲ့ ရိပ္သာေတြ ရွိေနတဲ့ အေၾကာင္းကိုပဲ ေျပာခဲ့တာပါ။ တရားအားထုတ္ေနတဲ့ ေယာဂီေတြကို သေဘာထားမမွန္ဘူးလို႔ စြပ္စြဲတာလည္း မဟုတ္ပါဘူး။ သေဘာထားမမွန္တဲ့ ေယာဂီေတြ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ဆင္ျခင္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ သတိထားမိေအာင္ ေထာက္ျပရံုသက္သက္ပါ။
ကိုယ္ကိုယ္တိုင္လည္း ရိပ္သာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားႏွင့္ ကၽြမ္း၀င္မႈရွိသလို၊ တရားျပဆရာေတြ၊ တစိုက္မက္မက္အားထုတ္ေနၾကတဲ့ ရိပ္သာအမ်ိဳးမ်ိဳးက ေယာဂီေတြႏွင့္ ခင္မင္ရင္းႏွီးေနေတာ့ ရိပ္သာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားရဲ ႔ တရားျပပံု၊ ျပနည္း၊ တရားဆံုးျဖတ္ေပးပံု၊ ေယာဂီေတြရဲ ႔ တရားအေပၚထားတဲ့ သေဘာထားအမ်ိဳးမ်ိဳးကို ထဲထဲ၀င္၀င္သိေနပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ တရားကို နည္းစနစ္မွန္မွန္ႏွင့္ျပသေပးေနတဲ့ ရိပ္သာေတြ၊ တရားျပဆရာေတြရွိေနတာကို သိသလို၊ တရားကို သေဘာထားမွန္မွန္ႏွင့္ အားထုတ္ေနၾကတဲ့ ေယာဂီသူေတာ္စင္ေတြလည္း ရွိတယ္ဆိုတာကို ေကာင္းေကာင္းသိထားပါတယ္။
ေရးခဲ့တဲ့ Status ေတြရဲ ႔ အဓိကဦးတည္ရည္ရြယ္တာကေတာ့ တရားအားထုတ္ေနတဲ့ ေယာဂီတခ်ိဳ ႔ရဲ ႔ တရားအေပၚထားတဲ့ သေဘာထားလြဲေနတာေလးကို ေထာက္ျပခ်င္လို႔ပါ။ ေနာက္ တခ်ိဳ ႔ရိပ္သာေတြကေန တရားအားထုတ္ျပီး ထြက္လာၾကတဲ့ ေနာက္ပိုင္း ဆရာသမားေတြကေန အဆင့္တစ္ခုခု သတ္မွတ္ေပးလိုက္တာေၾကာင့္ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ငါေတာ့ဘာၾကီး ျဖစ္ျပီလို႔ ထင္ေနၾကတဲ့ ေယာဂီေတြကို သတိေပးခ်င္လို႔ပါ။
တခ်ိဳ ႔ရိပ္သာေတြမွာ သမထကို ၀ိပႆနာလုပ္ျပီး အားထုတ္ခိုင္းေနၾကတာမ်ိဳးေတြ ရွိေနပါတယ္။ သမထအစြမ္းေၾကာင့္ သမာဓိအားေကာင္းျပီး ခႏၶာကိုယ္မွာ ထူးျခားတာေတြျဖစ္လာတာ၊ လုပ္ႏိုင္လာတာေတြကို ၀ိပႆနာဉာဏ္ျဖစ္တယ္၊ တရားထူးရတယ္လို႔ အထင္ေရာက္ေအာင္ ေျပာၾကတာမ်ိဳးေတြ ရွိေနပါတယ္။
တခ်ိဳ ႔ရိပ္သာေတြမွာ တရားကိုေတာ့ နည္းမွန္လမ္းမွန္အတိုင္းျပသေပးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေနာက္ဆံုး ေယာဂီရဲ ႔ တရားအဆင့္ကို ရဲရဲတင္းတင္းသတ္မွတ္ေပးလိုက္တာမ်ိဳးေတြ ရွိပါတယ္။ ရိပ္သာဘက္ကေတာ့ ေကာင္းမြန္တဲ့ တျခားရည္ရြယ္ခ်က္ေတြႏွင့္ လုပ္ေပးလိုက္တာျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ႏိုင္ေပမယ့္ ေယာဂီဘက္မွာကေတာ့ တရားႏွင့္ပတ္သက္တဲ့ ဗဟုသုတျပည့္ျပည့္၀၀မရွိၾကတဲ့အတြက္ ဆရာ့စကားမွာ လမ္းဆံုးျပီး အႏၱရာယ္ေတာ္ေတာ္ေလးၾကီးသြားႏိုင္တာမ်ိဳးေတြရွိတာ ေတြ႔ေနရပါတယ္။
ျမတ္စြာဘုရားက တကယ္ၾကိဳးၾကိဳးစားစားသာအားထုတ္ရင္ မနက္အားထုတ္ရင္ ညတရားရမယ္၊ ညအားထုတ္ရင္ မနက္တရားရမယ္လို႔ ေျပာထားတာမို႔ တကယ္လုပ္ရင္ တကယ္ရတယ္ဆိုတာကို အၾကြင္းမရွိ ယံုၾကည္ထားပါတယ္။ ရိပ္သာေတြမွာ အားထုတ္ရင္း တကယ္ရသြားၾကတဲ့သူေတြလည္း ရွိေနၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တကယ္ တရားထူး ရမရဆိုတာကိုေတာ့ ေယာဂီကိုယ္တိုင္ကေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဆရာကေသာ္လည္းေကာင္း အေဆာတလ်င္း မဆံုးျဖတ္တာက ေယာဂီအတြက္ ပိုေကာင္းဖို႔ရွိပါတယ္။
တခ်ိဳ ႔ရိပ္သာေတြမွာ တရားရမရကို အဓိ႒ာန္ေတြႏွင့္ စမ္းခိုင္းတာရွိပါတယ္။ တကယ္လို႔ အဓိ႒ာန္ေအာင္ရင္ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ရျပီလို႔ ဆံုးျဖတ္ခိုင္းတတ္ၾကပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ သတိထားေစခ်င္တာတစ္ခုက သီလ၊ သမာဓိႏွင့္ က်င့္ထားတဲ့ စိတ္မွာ သာမန္ရိုးရိုးအခ်ိန္ႏွင့္မတူပဲ စြမ္းအားတမ်ိဳးရေနတတ္ပါတယ္။ အေရွ ႔ပိုင္းရက္ေတြမွာ ကိုယ္ထူေထာင္ထားခဲ့တဲ့ သီလ၊ သမာဓိတို႔ရဲ ႔အားအရွိန္ေၾကာင့္ စိတ္ညႊတ္လိုက္ရင္ ကိုယ္ျဖစ္ခ်င္တာ ျဖစ္လာတတ္တာမ်ိဳးေတြ ရွိတတ္ပါတယ္။ တခါက ရိပ္သာတစ္ခုမွာ ေနရာအခက္အခဲေၾကာင့္ ေယာဂီသစ္ႏွင့္ ေယာဂီေဟာင္းေတြ အတူတူေရာထိုင္ၾကရပါတယ္။ အဲဒီမွာ တရားျပဆရာက ေယာဂီေဟာင္းေတြကို တရားထူး ရမရႏွင့္ ပတ္သက္ျပီး အဓိ႒ာန္တစ္ခုႏွင့္ ထိုင္ဖို႔ ေရွ ႔ကေန တိုင္ေပးလိုက္ပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာ အခန္းထဲမွာ အတူတူထိုင္အားထုတ္ေနၾကတဲ့ ေယာဂီသစ္ေတြထဲက သမာဓိအားေကာင္းသူတခ်ိဳ ႔ဟာ ဆရာတိုင္ေပးလိုက္တဲ့ အဓိ႒ာန္အတိုင္း လိုက္ျဖစ္ေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။
တခ်ိဳ ႔ရိပ္သာေတြမွာ တရားရမရကို ဖလသမာပတ္၀င္စားတာ အခ်ိန္ဘယ္ေလာက္ရပါေစ ဆိုတာမ်ိဳးႏွင့္ အဓိ႒ာန္ျပီး စမ္းတာရွိပါတယ္။ အဲဒီမွာ အေရွ ႔ပိုင္းအားထုတ္စဥ္က သမထအားေကာင္းခဲ့တဲ့သူေတြအေနႏွင့္ ဖလသမာပတ္မဟုတ္ပဲ စ်ာန္ႏွင့္စပ္ႏႊယ္တဲ့ သမာပတ္တစ္ခုခု ၀င္သြားတာမ်ိဳး ရွိတတ္ပါတယ္။ ေနာက္တစ္မ်ိဳး ျဖစ္သြားႏိုင္တာက ကိုယ့္ကိုယ္ကို စိတ္ညိႈ ႔ အိပ္ေမြ႔ခ်လိုက္တာမ်ိဳးပါ။ ဒါကလည္း သမာဓိအားေကာင္းေနတဲ့အခ်ိန္မွာ လုပ္လို႔ရတတ္တာမို႔ သတိမထားမိပဲ ကိုယ့္ကိုယ္ကို စိတ္ညိႈ ႔သလိုမ်ိဳး လုပ္မိသြားတတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဓိ႒ာန္အခ်ိန္အတိုင္း သမာပတ္၀င္စားႏိုင္တယ္ဆိုေပမယ့္ ဒါ တကယ္ တရားထူးေၾကာင့္ ဟုတ္မဟုတ္ ဆံုးျဖတ္ဖို႔ဆိုတာ အေတာ္ ခက္ခဲပါတယ္။ (ဒီကိစၥက တအားသိမ္ေမြ႔ပါတယ္။ ဆရာေတာ္ဦးေဇာတိကကို ဒကာတစ္ေယာက္က ေမးလို႔ ဒီကိစၥ ရွင္းထားတာေလး ေနာက္မ်ား အဆင္ေျပရင္ တင္ေပးပါအံုးမယ္။)
ဒီလိုမ်ိဳး တရားအဆံုးအျဖတ္ေပးတတ္တဲ့ ရိပ္သာတစ္ခုက အဓိ႒ာန္ေအာင္ျပီး ထြက္လာတဲ့ ေယာဂီေဟာင္း အန္တီၾကီးတစ္ေယာက္ႏွင့္ ခင္မင္ရင္းႏွီးဖူးတယ္။ သူက ဟိုအရင္ ရိပ္သာမ၀င္ခင္ကတည္းက နတ္တို႔၊ ဘိုးေတာ္တို႔ကို အိမ္မွာ က်က်နနကိုးကြယ္ထားတယ္။ ေလာကီ အတိတ္၊ နိမိတ္ေတြ၊ ေဗဒင္ေတြလည္း ယံုၾကည္တယ္။ ကိုယ္တိုင္လည္း တြက္တယ္။ ေျပာမယ္ဆို အယူသည္းတတ္သူ တစ္ေယာက္ေပါ့။ သူက အရင္ကတည္းက အဲဒီရိပ္သာကို သြားအားထုတ္ခ်င္တာမွာ အားထုတ္ျပီးရင္ ေသာတာပန္ျဖစ္မယ္ဆိုတဲ့သတင္းေၾကာင့္ သြားတာပါ။ အားထုတ္ျပီး ျပန္လာေတာ့ လူေတြကို သူေသာတာပန္ျဖစ္သြားျပီ။ အပါယ္မက်ေတာ့ဘူး လို႔ ၀မ္းသာအားရေျပာရွာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ရိပ္သာကျပန္လာျပီးေနာက္ပိုင္းမွာ သူ႔ရဲ ႔ဘာသာေရးအသိအျမင္ ဘာမွ တိုးတက္လာတာ မေတြ႔ရဘူး။ ဘိုးေတာ္ေတြ၊ နတ္ေတြ၊ ေဗဒင္ေတြႏွင့္ ဆက္ျပီးႏွစ္ပါးသြားေနတာပါပဲ။ အယူလည္း အရင္လို သည္းေနတုန္းပဲ။
တခ်ိဳ ႔ရိပ္သာထြက္ေတြဆို သူတို႔ကိုယ္ကို အပါယ္ပိတ္ျပီးသားသူေတြအျဖစ္ ယံုၾကည္ျပီး တရားလည္း ေရွ ႔ဆက္အားမထုတ္ေတာ့ဘူး။ မေကာင္းမႈေတြကိုလည္း အထူးတလည္ ေရွာင္မေနေတာ့ပဲ လြယ္လင့္တကူ ျပဳလုပ္တတ္ၾကပါတယ္။ သူတို႔ေျပာေလ့ရွိတာက တို႔က အညံ့စားေသာတာပန္ေတြ။ ဒါေပမယ့္ ေသရင္ အပါယ္ေတာ့လြတ္ျပီးသားလို႔ ဆိုတတ္ၾကပါတယ္။
တရားအားထုတ္တဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္သေဘာထား မမွန္တဲ့အခါမွာ တခါတေလ ကိုယ့္မွန္းခ်က္ႏွင့္ မကိုက္ျဖစ္တတ္တာမ်ိဳးလည္း ရွိတတ္ပါေသးတယ္။ တခါက အမ်ိဳးသမီးၾကီး တစ္ေယာက္ႏွင့္ ၾကံဳဖူးတယ္။ သူက ေနာက္ဘ၀က်ရင္ ျဗဟၼာျဖစ္ခ်င္တယ္လို႔ေျပာတယ္။ ကၽြန္ေတာ္က ျဗဟၼာျဖစ္ဖို႔ဆိုရင္ အနာဂါမ္ေသာ္လည္း ျဖစ္ရင္ျဖစ္၊ မျဖစ္ရင္ စ်ာန္တစ္ခုခုကို ရထားရင္ေတာ့ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္လို႔ သူ႔ကိုေျပာျဖစ္တယ္။ ဒီလိုႏွင့္ သူလည္း ခပ္ျပင္းျပင္း အားထုတ္ရတဲ့ ရိပ္သာတစ္ခုမွာ စခန္း သြား၀င္တယ္။ ရိပ္သာကလည္းထြက္လာျပီးေရာ သူ႔ဆီက တရားအားထုတ္ဖို႔ဆိုတဲ့ စကား ေနာက္ထပ္ ထပ္မၾကားရေတာ့ဘူး။ တကယ္ေတာ့ အဲဒီအမ်ိဳးသမီးဟာ ၃၁ဘံုမွာ အျမင့္ဆံုးဟာ ျဗဟၼာ့ဘံုလို႔ ၾကားဖူးထားလို႔ အျမင့္ဆံုးဆိုတာကို လိုခ်င္ရံုသက္သက္ပါ။ သူထင္တာက ဒါနေကာင္းမႈေလာက္လုပ္၊ သီလေစာင့္တည္၊ ဘာ၀နာကို အထိုက္အေလ ွ်ာက္ေလာက္ ပြားရင္ ျဗဟၼာ့ဘံုေရာက္ႏိုင္ေလာက္တယ္လို႔ တြက္ထားတဲ့ပံုပါပဲ။ တကယ္နင္လား၊ ငါလား ဇြဲႏွင့္ အားထုတ္ရတဲ့ ရိပ္သာမ်ိဳး သြား၀င္မိေတာ့ သူထင္ထားတာမ်ိဳး မဟုတ္မွန္း သိသြားပံုရပါတယ္။ ျဗဟၼာျဖစ္ခ်င္တယ္လို႔လည္း ေနာက္ထပ္ေျပာသံမၾကားရေတာ့ပါဘူး။
ဒီေတာ့ ေနာက္ဆံုးပိတ္ေျပာခ်င္တာကေတာ့ တရားအားထုတ္မယ့္သူေတြအေနႏွင့္ သေဘာထား မွန္မွန္ေလးႏွင့္ တရားကို ခ်စ္တဲ့စိတ္ႏွင့္ အားထုတ္တတ္ဖို႔ ၾကိဳးစားေပးၾကပါ။
တရားစခန္း၀င္ဖို႔ ရိပ္သာ ေရြးခ်ယ္ရာမွာ ေသေသခ်ာခ်ာ ေမးျမန္းစံုစမ္း စိစစ္ျပီးမွာ ၀င္ၾကပါ။ ဒီရိပ္သာ၀င္ျပီးသြားရင္ေတာ့ ေသာတာပန္ျဖစ္ျပီ၊ အပါယ္တံခါးပိတ္ျပီဆိုျပီး ဘာမွမစူးစမ္းပဲ ၀င္လိုက္တာမ်ိဳး မျဖစ္မိဖို႔ သတိထားၾကပါ။
ရိပ္သာတစ္ခုခုကထြက္လာျပီးလို႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကို အရိယာျဖစ္ျပီလို႔ ထင္ခဲ့ရင္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဆရာသမားက အရိယာျဖစ္ျပီလို႔ သတ္မွတ္ေပးလိုက္ရင္ေသာ္လည္းေကာင္း အဲဒီေနရာမွာတင္ ေက်နပ္ျပီး ရပ္မေနပါနဲ႔။ တျခား စာေပတတ္ကၽြမ္းတဲ့ ရဟန္းပုဂၢိဳလ္၊ လူပုဂၢိဳလ္ေတြ၊ တျခားရိပ္သာက တရားျပဆရာသမားေတြ၊ တကယ္အားထုတ္ထားတဲ့ ၀ါရင့္ေယာဂီေတြႏွင့္ ထပ္ဆင့္ ေမးျမန္းညွိႏိႈင္း တိုက္စစ္ယူၾကပါ။
မ်ားေသာအားျဖင့္ ရိပ္သာကေန ထြက္လာျပီးခ်ိန္မွာ ပါလာတဲ့ သမာဓိအရွိန္ေတြေၾကာင့္ ေတာ္ရံုကိေလသာအၾကမ္းစားေတြက မိမိစိတ္အစဥ္မွာ မေပၚပဲ အခိုက္အတန္႔အားျဖင့္ ျမံဳေနတတ္တာမို႔ အရိယာေတြရဲ ႔ အဂၤါရပ္ေတြႏွင့္ ညီေနသလိုမ်ိဳးလည္း ျဖစ္ေနတတ္ပါတယ္။ ဒီလိုအေျခအေနမ်ိဳး ကိုယ့္မွာျဖစ္ေနျပီဆိုရင္ လယ္တီဆရာေတာ္ဘုရားၾကီး ဆံုးမထားတာေလးကို သတိရေပးပါ။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို တရားထူးရျပီလို႔ ထင္ရင္ (၇) ႏွစ္ ေစာင့္ၾကည့္ပါတဲ့။ အဲဒီ (၇)ႏွစ္အတြင္းမွာ ဆိုင္ရာကိေလသာေတြ တကယ္ထပ္မေပၚလာေတာ့ဘူးဆိုမွ ၀န္ခံပါတဲ့။
ရိပ္သာေတြဘက္က ေယာဂီကို တရားအဆင့္သတ္မွတ္ေပးလိုက္မိတဲ့ ဆိုးက်ိဳးေတြကေတာ့ ေယာဂီက ကိုယ့္ကိုယ္ကို ငါအရိယာ ျဖစ္ျပီဆိုျပီး မာန္တက္သြားတတ္တာရယ္၊ ငါဘာလုပ္လုပ္ အပါယ္မက်ေတာ့ဘူးလို႔ ေတြးထင္ယံုၾကည္ျပီး မေကာင္းမႈအကုသိုလ္ေတြကို လက္ရဲရဲႏွင့္ လုပ္ျဖစ္သြားတတ္ၾကတာရယ္၊ တရားအလုပ္ကို ဆက္မလုပ္လည္း ရေနျပီလို႔ အေတြး၀င္ျပီး ဘယ္ဘာ၀နာအလုပ္ကိုမွ ထိထိေရာက္ေရာက္ မလုပ္ၾကေတာ့တာရယ္ေတြကို သတိထားမိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ရိပ္သာေတြဘက္က ေယာဂီကို ျဖစ္ႏိုင္ရင္ တရားအဆံုးအျဖတ္ ဘာမွမေျပာပဲထားတာ ေယာဂီအတြက္ ပိုေကာင္းဖို႔ရွိပါတယ္။ (ဉာဏ္စဥ္တရား နာခိုင္းတာကို မဆိုလိုပါ။)
တရားအားထုတ္ေနတဲ့သူေတြအေနႏွင့္ တရားကိုရႈမွတ္ပြားမ်ားျခင္းျဖင့္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ကို တရားႏွင့္ ပူေဇာ္မယ္၊ တရားကို ခ်စ္တဲ့စိတ္ႏွင့္ အားထုတ္မယ္ ဆိုတဲ့ စိတ္အေျခခံမ်ိဳးေမြးျပီး ေလးေလးစားစား ၾကိဳးစားအားထုတ္ၾကမယ္ဆိုရင္၊ တရားျပဆရာမ်ားဘက္ကလည္း ေယာဂီရဲ ႔ တရားတိုးတက္မႈအေပၚ အေဆာတလ်င္ အဆင့္သတ္မွတ္ေပးလိုက္တာမ်ိဳးမလုပ္ပဲ အခ်ိန္ယူကာ သတိႏွင့္ ေစာင့္ၾကည့္တည့္မတ္ ေစာင့္ေရွာက္ေပးၾကမယ္ဆိုရင္ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္အတြက္ ပိုမိုအက်ိဳးရွိမွာမို႔ ေမတၱာရွင္ဆရာေတာ္စကားယူသံုးေျပာရရင္ ဒါဟာ “အရံႈးမရွိတဲ့ဒႆန” ျဖစ္မွာပါပဲလို႔ ေျပာလိုက္ခ်င္ပါတယ္။
